Αγία Ειρήνη
Η Αγία Ειρήνη είναι οικισμός του Δήμου Καντάνου – Σελίνου, της περιφερειακής ενότητας Χανίων, στην περιφέρεια Κρήτης. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, ο πληθυσμός του οικισμού ανέρχεται στους 80 κατοίκους. Οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με την κτηνοτροφία. Επίσης παράγονται κάστανα, μέλι και μουρνόρακη, ένα ιδιαίτερο τοπικό ποτό.
Η Αγία Ειρήνη βρίσκεται στο ΔΚ. τμήμα του Νομού Χανίων, σε ορεινή περιοχή, ανάμεσα στις κορυφές Αποπηγάδι και Τουρλί, στα Λευκά Όρη. Το οροπέδιο του Ομαλού βρίσκεται στα ανατολικά. Από την Αγία Ειρήνη ξεκινάει μονοπάτι που οδηγεί στο οροπέδιο. Βρίσκεται σε μέσο σταθμικό υψόμετρο 700 μέτρων και απέχει από τα Χανιά 43 χλμ. περίπου, προς τα ΝΔ. Το χωριό διαρρέει ο ποταμός Αγιερηνιώτικος, σχηματίζοντας μια κοιλάδα. Από το χωριό ξεκινά το ομώνυμο φαράγγι.
Ιστορικά στοιχεία
Ο Φραντσέσκο Μπαρότσι το 1577 αναφέρει την Αγία Ειρήνη ως S(an)nta Erinni και υπάγεται στην επαρχία Σελίνου. Στην ενετική απογραφή του 1583 από τον Καστροφύλακα αναφέρεται ως Lacus S. Erini et Sgurafianà, με 556 κατοίκους. Στην αιγυπτιακή απογραφή του 1834 αναφέρεται ως Haghía Iréne, με 50 χριστιανικές και 2 τουρκικές οικογένειες.
Κοντά στον οικισμό έγινε η Α’ Γενική Συνέλευση Κρητών, τον Δεκέμβριο του 1866, αλλά μετά την κατάληψη του Σελίνου από τον Μουσταφά, μία εβδομάδα αργότερα, η έδρα της Συνέλευσης μεταφέρθηκε στην Αγία Ρουμέλη. Ο Μουσταφά πασά προσπάθησε να εισέλθει στο φαράγγι όπου είχαν καταφύγει 1000 γυναικόπαιδα, αλλά η είσοδος φυλασσόταν από τους επαναστάτες και έτσι δεν τα κατάφερε.
Αξιοθέατα
Το φαράγγι της Αγίας Ειρήνης, που ξεκινάει από τη νότια μεριά του οικισμού. Έχει μήκος 7 χλμ., περίπου, και αποτελεί τμήμα του ευρωπαϊκού μονοπατιού Ε4. Εκεί, υπάρχουν οι εκκλησίες του Χριστού και του Αγίου Γεωργίου, των 14ου και 15ου αιώνων, αντίστοιχα, καθώς και ο «Άγιος Ιωάννης», ένας μεγάλος βράχος που μοιάζει με εκκλησία. Θεωρείται το δεύτερο σε σπουδαιότητα φαράγγι της Κρήτης, μετά από εκείνο της Σαμαριάς.
Ο ναός της Αγίας Ειρήνης, με τοιχογραφίες δύο εποχών, οι πιο πρόσφατες του 1368.